1. Hareketli Ortalamalar (Moving Average)
Hareketli Ortalamalar, belirli bir zaman dilimindeki kapanış fiyatlarının ortalamasını alarak fiyat trendlerini belirlemeye yardımcı olur. İki ana türü vardır:
Basit Hareketli Ortalama (SMA): Belirli bir dönemdeki kapanış fiyatlarının aritmetik ortalamasıdır.
Üstel Hareketli Ortalama (EMA): Daha yeni fiyat hareketlerine daha fazla ağırlık vererek hesaplanır, bu yüzden daha hızlı tepki verir.
Kullanımı: Hareketli ortalamalar, trendin yönünü belirlemek için kullanılır. Örneğin, 50 günlük hareketli ortalama 200 günlük hareketli ortalamayı yukarı keserse, bu "altın kesişim" olarak bilinir ve yükseliş trendinin başlangıcını gösterebilir.
2. MACD (Moving Average Convergence Divergence)
MACD, iki hareketli ortalamanın ilişkisini gösteren bir momentum göstergesidir.
Hesaplama: MACD çizgisi, 12 periyotluk EMA ile 26 periyotluk EMA arasındaki farktan oluşur. Sinyal çizgisi ise MACD çizgisinin 9 periyotluk EMA'sıdır. Ayrıca, MACD histogramı bu iki çizgi arasındaki farkı görselleştirir.
Kullanımı: MACD, trendin gücünü, yön değişimlerini, momentumu ve olası tersine dönüş noktalarını belirlemek için kullanılır. MACD çizgisi sinyal çizgisini yukarı keserse alım sinyali, aşağı keserse satım sinyali verir.
3. RSI (Relative Strength Index)
RSI, bir varlığın aşırı alım ya da aşırı satım durumunda olup olmadığını belirlemek için kullanılan bir momentum osilatörüdür.
Hesaplama: Genellikle 14 günlük bir periyot üzerinden hesaplanır. Yükselişler ve düşüşler arasındaki oranla belirlenir.
Kullanımı: RSI değeri 70'in üzerindeyse varlık aşırı alımda, 30'un altındaysa aşırı satımda olarak kabul edilir. Bu seviyeler, fiyatın tersine dönebileceği uyarılarıdır. Ancak, güçlü trendlerde bu seviyelerin dışında kalan değerler de normal olabilir.
4. Williams %R
Williams %R, momentum göstergesidir ve fiyatın kapanış seviyesinin belirli bir dönemdeki en yüksek ve en düşük fiyat aralığındaki konumunu ölçer.
Hesaplama: Genellikle 14 günlük bir periyot kullanılır. Formül: %R = (En Yüksek Fiyat - Kapanış Fiyatı) / (En Yüksek Fiyat - En Düşük Fiyat) * -100
Kullanımı: -20 seviyesinin üzerindeyse aşırı alım, -80 seviyesinin altındaysa aşırı satım olarak yorumlanır. Bu gösterge, RSI gibi, piyasanın aşırı uçlara ulaştığını gösterir ve tersine dönüş sinyalleri verir.
5. Bollinger Bantları
Bollinger Bantları, volatiliteyi ölçmek için kullanılan bir göstergedir.
Hesaplama: Ortalama olarak genellikle 20 günlük SMA kullanılır. Üst bant, bu ortalamanın üzerine 2 standart sapma, alt bant ise ortalamanın altına 2 standart sapma eklenerek hesaplanır.
Kullanımı: Bantların daralması genellikle düşük volatiliteyi ve olası büyük bir fiyat hareketini önceden haber verir. Bantların genişlemesi ise yüksek volatilitenin göstergesidir. Fiyatın bantlardan birine dokunması ya da bantların dışına çıkması, genellikle piyasanın aşırı alım veya satım bölgesinde olduğunu gösterir.
Bu göstergeler, teknik analizin temel taşlarını oluşturur ve her biri piyasadaki farklı yönlere ışık tutar. Ancak, hiçbir gösterge tek başına mükemmel değildir ve bu nedenle genellikle birkaç gösterge bir arada kullanılarak daha güvenilir analizler yapılır. Yatırımcılar, kendi stratejilerine uygun göstergeleri seçmeli ve bu göstergelere dayalı kararlar alırken her zaman diğer ekonomik ve politik faktörleri de göz önünde bulundurmalıdır.
